۱۹ اوت ۲۰۲۶- در یک مطالعه بر روی جمعیت‌های چندقومیتی در هلند، مصرف بالاترِ نوشیدنی‌های غیرقندی(NSSBs)  با افزایش خطر ابتلا به دیابت نوع ۲ (T2D) مرتبط بود. این ارتباط به‌ویژه در میان بزرگسالان با شاخص توده بدنی (BMI) بزرگتر یا مساوی با ۲۵ و افراد غیر هلندی بسیار قوی بود.

نکته قابل توجه این است که استفاده از نوشیدنی‌های غیرقندی(NSSBs)به جای نوشیدنی‌های قندی(SSBs) ، در میان بزرگسالان جوان‌تر و افراد غیر هلندی نیز با افزایش خطر دیابت نوع ۲ همراه بود؛ این امر نشان می‌دهد که نوشیدنی‌های غیرقندی ممکن است لزوماً مزیت محافظتیِ مورد انتظار در برابر دیابت را فراهم نکنند.

این یافته‌ها توسط سارا بیگ رضاییاز دپارتمان سلامت عمومی جهانی و اخلاق زیستی در مرکز علوم سلامت و مراقبت‌های اولیه جولیس، در دانشگاه علوم پزشکی اوترخت هلند و همکارانش، در مجله European Journal of Nutrition  منتشر شده است.

نوشیدنی‌های غیرقندی (NSSBs)، از جمله نوشیدنی‌های شیرین‌شده با شیرین‌کننده‌های کم‌کالری یا بدون کالری، اغلب به دلیل داشتن قند افزوده‌ی ناچیز یا صفر، به عنوان جایگزینی برای نوشیدنی‌های قندی(SSBs)  در نظر گرفته می‌شوند. با این حال، شواهد مربوط به رابطه طولانی‌مدت آن‌ها با دیابت نوع ۲همچنان متناقض است. از این رو، پژوهشگران بررسی کردند که آیا مصرف نوشیدنی‌های قندی و غیرقندی و همچنین جایگزینی یکی با دیگری، با خطر ابتلا به دیابت مرتبط است یا خیر.

این مطالعه از داده‌های کوهورت «زندگی سالم در محیط شهری (HELIUS)استفاده کرد و بزرگسالان ۱۸ تا ۷۰سال را که اطلاعات رژیم غذایی آن‌ها در دسترس بود، مورد بررسی قرار داد. میزان مصرف نوشیدنی‌ها با استفاده از پرسشنامه‌های بسامد خوراک(FFQ)  که برای گروه‌های قومی مختلف طراحی شده بود، ارزیابی شد. پژوهشگران میزان بروز دیابت نوع ۲ را بر اساس میزان مصرف نوشیدنی‌ها تخمین زده و اثر بالقوه جایگزینی روزانه یک واحد ۲۵۰میلی‌لیتری نوشیدنی قندی با نوشیدنی غیرقندی را بررسی کردند.

در مجموع ۲۶۱۲ شرکت‌کننده وارد این مطالعه شدند که از این میان، ۱۴۱نفر در طول دوره پیگیری به دیابت نوع ۲ مبتلا شدند.

یافته‌های کلیدی این مطالعه به شرح زیر است:

·  شرکت‌کنندگانی که مصرف NSSB بالاتری داشتند، در مقایسه با کسانی که مصرف کمتری داشتند، بیش از دو برابر در معرض خطر دیابت نوع ۲ بودند(IRR=۲.۲۶).

·  این ارتباط در میان شرکت‌کنندگان با قومیت غیر هلندی قوی‌تر بود(IRR=۳.۰۴)

·  مصرف کلی نوشیدنی‌های قندی(SSB)  ارتباط معناداری با خطر دیابت نوع ۲ نداشت، اگرچه یک ارتباط مثبت در میان شرکت‌کنندگان هلندی مشاهده شد.

·  جایگزینی روزانه یک واحد نوشیدنی قندی با نوشیدنی غیرقندی، با افزایش خطر دیابت نوع ۲ در شرکت‌کنندگان جوان‌تر همراه بود(IRR=۱.۶۷).

·  ارتباطات نامطلوب مشابهی در رابطه با جایگزینی باNSSB  در برخی زیرگروه‌ها، از جمله افراد دارای اضافه‌وزن یا چاقی و افراد با پیشینه غیر هلندیُ مشاهده شد.

پژوهشگران هشدار دادند که طراحی مشاهده‌ای این مطالعهنمی‌تواند یک رابطه علّی را اثبات کند. حجم کم نمونه، تعداد محدود موارد ابتلا به دیابتنوع ۲، ارزیابی تک‌باره‌ی رژیم غذایی و احتمال خطای اندازه‌گیری، سوگیری انتخابو عوامل مخدوش‌کننده باقی‌مانده،ممکن است بر یافته‌ها تأثیر گذاشته باشند. همچنین «علیت معکوس» نیز محتمل است؛ به این معنا که افراد با ریسک متابولیک بالاتر، ممکن است برای کاهش مصرف قند یا کنترل وزن، نوشیدنی‌های غیرقندی را انتخاب کنند.

در مجموع، جایگزینی نوشیدنی‌های قندی با نوشیدنی‌های غیرقندی، خطر دیابت نوع ۲ را کاهش نداد و در برخی زیرگروه‌ها با افزایش خطر همراه بود. برای روشن شدن این ارتباطات، انجام مطالعات آینده‌نگر و مکانیسمی بیشتری مورد نیاز است.

منبع:

https://medicaldialogues.in/diet-nutrition/news/non-sugar-sweetened-beverages-may-not-necessarily-provide-expected-diabetes-protection-benefit-study-177304